Theo Luật Bảo hiểm xã hội (BHXH) sửa đổi, người tham gia BHXH từ 1/7/2025 sẽ bị hạn chế rút BHXH một lần với các điều kiện chặt chẽ hơn.
Hiện có dư luận cho rằng từ 1/7/2025 sẽ không cho rút BHXH một lần theo Luật BHXH sửa đổi mới. Về vấn đề này, ông Nguyễn Duy Cường, Vụ Phó Vụ Bảo hiểm xã hội (Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội) cho biết: Việc rút BHXH một lần sẽ phân ra 2 giai đoạn với người tham gia đóng BHXH trước và sau ngày 1/7/2025.
Theo đó, người lao động đã chấm dứt tham gia BHXH mà có đề nghị thì hưởng BHXH một lần nếu thuộc một trong các trường hợp sau đây:
– Đủ tuổi hưởng lương hưu mà chưa đủ 15 năm đóng BHXH;
– Ra nước ngoài để định cư;
– Người đang mắc một trong những bệnh ung thư, bại liệt, xơ gan mất bù, lao nặng, AIDS;
– Người có mức suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên; người khuyết tật đặc biệt nặng;
Do đó, người lao động có thời gian đóng BHXH trước ngày 1/7/2025, sau 12 tháng không thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc mà cũng không tham gia BHXH tự nguyện và có thời gian đóng BHXH chưa đủ 20 năm thì vẫn được rút BHXH một lần bình thường.
Còn đối với người bắt đầu tham gia BHXH từ ngày 1/7/2025 trở đi thì sẽ giải quyết BHXH một lần trong các trường hợp với điều kiện nêu trên (tức là trường hợp người lao động tham gia BHXH sau 1/7/2025, sau 12 tháng nghỉ việc, không tham gia BHXH và có thời gian đóng BHXH chưa đủ 20 năm thì không được rút BHXH một lần nữa).
Như vậy, việc rút BHXH một lần còn căn cứ vào thời điểm tham gia đóng BHXH trước hay sau ngày 1/7/2025. Người tham gia đóng BHXH sau ngày 1/7/2025 sẽ rất khó rút BHXH một lần như trước.
Vì sao lại hạn chế việc rút BHXH một lần?
Theo chủ trương chính sách của Quốc hội, phương án hạn chế rút BHXH một lần đã thể chế hóa đúng tinh thần của Nghị quyết 28/NQ-TW “giảm tình trạng hưởng BHXH một lần theo hướng tăng quyền lợi nếu bảo lưu thời gian tham gia BHXH để hưởng chế độ hưu trí”.
Tuy nhiên để không làm xáo trộn và bảo đảm quyền lợi cho hơn 18 triệu người đang tham gia BHXH, Quốc hội vẫn sẽ bảo đảm tính kế thừa các quy định hiện hành.
Mặc dù giữ lại việc cho phép rút BHXH một lần, Quốc hội và Ủy ban Thường vụ Quốc hội không mong muốn người lao động yêu cầu rút BHXH một lần mà muốn người lao động tiếp tục tham gia BHXH để đảm bảo an sinh xã hội lâu dài.
Bên cạnh đó, Ủy ban Thường vụ Quốc hội lưu ý Chính phủ cần phải có giải pháp căn cơ, lâu dài để hỗ trợ NLĐ tham gia BHXH gặp khó khăn như có chính sách tín dụng phù hợp. Đồng thời, tiếp tục rà soát, bổ sung, hoàn thiện chính sách pháp luật về lao động, việc làm để duy trì ổn định việc làm, thu nhập, tư vấn, kết nối, hướng nghiệp, đào tạo, chuyển nghề để NLĐ có việc làm bền vững.
Theo Ông Trần Văn Triều, Giám đốc Trung tâm tư vấn pháp luật Liên đoàn Lao động TPHCM chia sẻ, việc điều chỉnh quy định về rút BHXH một lần tại Luật Bảo hiểm xã hội (sửa đổi) như nêu ở trên có ưu điểm là đảm bảo quyền lợi cho những người đang tham gia BHXH theo quy định cũ; chấm dứt triệt để việc rút BHXH một lần đối với những người đóng BHXH sau thời gian Luật sửa đổi có hiệu lực.
Về lâu dài, việc người tham gia mới sẽ chỉ còn hưởng BHXH một lần trong một số trường hợp đặc biệt sẽ góp phần gia tăng số người ở lại hệ thống để được thụ hưởng các chế độ từ chính quá trình tích lũy khi tham gia BHXH, giảm gánh nặng cho cả xã hội, ngân sách nhà nước sau này.
