Mở đầu
Người tham gia bảo hiểm xã hội không may qua đời, gia đình được nhận những khoản tiền nào? Câu trả lời ngắn gọn: chế độ tử tuất 2026 gồm 3 khoản tiền — trợ cấp mai táng 25.300.000 đồng trả một lần cho người lo mai táng, trợ cấp tuất hằng tháng 1.265.000 đồng/tháng cho mỗi thân nhân đủ điều kiện (1.771.000 đồng/tháng nếu thân nhân không có người trực tiếp nuôi dưỡng), và trợ cấp tuất một lần tính theo số năm đã đóng bảo hiểm xã hội.
Trợ cấp mai táng và trợ cấp tuất là hai khoản độc lập — gia đình có thể nhận cả hai — nhưng tuất hằng tháng và tuất một lần là hai lối rẽ, chỉ được chọn một. Muốn hưởng tuất hằng tháng, người mất phải có từ đủ 15 năm đóng BHXH bắt buộc trở lên (hoặc thuộc diện đặc biệt như đang hưởng lương hưu, chết do tai nạn lao động); chưa đủ 15 năm thì thân nhân chỉ được nhận tuất một lần.
Bài viết này giải thích chế độ tử tuất theo Luật BHXH 2024 (Luật số 41/2024/QH15, có hiệu lực từ ngày 01/7/2025): điều kiện từng khoản, cách tính tiền với ví dụ cụ thể, sự khác nhau giữa BHXH bắt buộc và BHXH tự nguyện, cùng hồ sơ và thời hạn nộp — hạn nộp hồ sơ chỉ có 90 ngày kể từ ngày người tham gia qua đời, nộp muộn phải giải trình bằng văn bản.
1. Chế độ tử tuất gồm 3 khoản tiền nào?
| Khoản tiền | Ai nhận | Mức hưởng 2026 | Căn cứ |
|---|---|---|---|
| Trợ cấp mai táng | Tổ chức, cá nhân lo mai táng | 25.300.000 đồng một lần | Điều 85, Điều 109 Luật BHXH 2024 |
| Trợ cấp tuất hằng tháng | Thân nhân đủ điều kiện | 1.265.000 đồng/tháng mỗi thân nhân; 1.771.000 đồng/tháng nếu không có người trực tiếp nuôi dưỡng | Điều 86, Điều 87 Luật BHXH 2024 |
| Trợ cấp tuất một lần | Thân nhân (hoặc người thừa kế nếu không có thân nhân) | Theo số năm đóng: 1,5 tháng/năm trước 2014, 2 tháng/năm từ 2014; tối thiểu 3 tháng mức bình quân | Điều 88, Điều 89, Điều 110 Luật BHXH 2024 |
Tất cả các mức tiền trên đều tính theo mức tham chiếu 2.530.000 đồng/tháng (Nghị định 161/2026/NĐ-CP, áp dụng từ ngày 01/7/2026). Khi chưa bãi bỏ mức lương cơ sở thì mức tham chiếu bằng mức lương cơ sở (khoản 13 Điều 141 Luật BHXH 2024) — vì vậy 10 lần mức tham chiếu bằng 25.300.000 đồng, 50% mức tham chiếu bằng 1.265.000 đồng và 70% mức tham chiếu bằng 1.771.000 đồng.
Một điểm cần nhớ ngay từ đầu: BHXH tự nguyện không có trợ cấp tuất hằng tháng. Người chỉ tham gia BHXH tự nguyện khi qua đời, thân nhân chỉ được hưởng trợ cấp mai táng (nếu đủ 60 tháng đóng) và trợ cấp tuất một lần (xem mục 5).
2. Trợ cấp mai táng 25.300.000 đồng: ai được, ai nhận tiền?
Trợ cấp mai táng bằng 10 lần mức tham chiếu tại tháng mà người tham gia chết (khoản 2 Điều 85 và khoản 2 Điều 109 Luật BHXH 2024) — với mức tham chiếu 2.530.000 đồng, số tiền là 25.300.000 đồng, trả một lần. Người nhận tiền là tổ chức, cá nhân lo mai táng — không nhất thiết phải là thân nhân của người đã mất. Trường hợp người tham gia bị Tòa án tuyên bố là đã chết thì thân nhân được hưởng khoản trợ cấp mai táng này (khoản 3 Điều 85, khoản 3 Điều 109).
| Trường hợp | Điều kiện để được hưởng trợ cấp mai táng |
|---|---|
| BHXH bắt buộc (khoản 1 Điều 85) | Có thời gian đóng BHXH bắt buộc từ đủ 12 tháng trở lên; hoặc chết do tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp; hoặc đang hưởng/tạm dừng hưởng lương hưu; hoặc đang hưởng/tạm dừng hưởng trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp hằng tháng đã nghỉ việc |
| BHXH tự nguyện (khoản 1 Điều 109) | Có thời gian đóng BHXH từ đủ 60 tháng trở lên; hoặc đang hưởng/tạm dừng hưởng lương hưu |
Hai điểm dễ nhầm: thứ nhất, với BHXH bắt buộc, điều kiện về thời gian đóng chỉ là 12 tháng — không yêu cầu 60 tháng như nhiều người vẫn nghĩ theo Luật BHXH 2014 cũ. Thứ hai, với BHXH tự nguyện, ngưỡng là 60 tháng (5 năm) — người đóng tự nguyện chưa đủ 60 tháng khi mất thì thân nhân không được hưởng trợ cấp mai táng, chỉ được hưởng trợ cấp tuất một lần bằng đúng số tiền đã đóng. Người mất vừa có thời gian đóng BHXH bắt buộc vừa có thời gian đóng BHXH tự nguyện thì chỉ cần có từ đủ 12 tháng đóng BHXH bắt buộc trở lên là được hưởng trợ cấp mai táng theo chính sách BHXH bắt buộc (điểm c khoản 1 Điều 111).
3. Trợ cấp tuất hằng tháng: điều kiện, ai là thân nhân, mức hưởng
3.1. Điều kiện của người đã mất (khoản 1 Điều 86)
Thân nhân được xét hưởng tuất hằng tháng khi người mất thuộc một trong các trường hợp sau: có thời gian đóng BHXH bắt buộc từ đủ 15 năm trở lên; đang hưởng hoặc đang tạm dừng hưởng lương hưu; chết do tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp; đang hưởng hoặc đang tạm dừng hưởng trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp hằng tháng với mức suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên.
Đóng bù tối đa 6 tháng còn thiếu: người mất còn thiếu tối đa không quá 6 tháng để đủ 15 năm đóng BHXH bắt buộc thì thân nhân được đóng tiếp một lần cho số tháng còn thiếu vào quỹ hưu trí, tử tuất, mức đóng bằng 22% mức tiền lương tháng làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc của người lao động trước khi chết (khoản 4 Điều 18 Nghị định 157/2025/NĐ-CP; Thông tư 12/2025/TT-BNV). Nếu thân nhân không đóng bù thì được giải quyết theo hình thức trợ cấp tuất một lần.
3.2. Ai là thân nhân được hưởng tuất hằng tháng? (khoản 2 Điều 86)
| Thân nhân | Điều kiện |
|---|---|
| Con | Chưa đủ 18 tuổi (kể cả con sinh ra sau khi cha chết mà mẹ đang mang thai; con của lao động nữ mang thai hộ mà cha hoặc mẹ nhờ mang thai hộ đã chết) |
| Con suy giảm khả năng lao động | Suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên (không giới hạn tuổi) |
| Vợ, chồng | Đủ tuổi nghỉ hưu (năm 2026: nữ từ đủ 57 tuổi, nam từ đủ 61 tuổi 6 tháng); chưa đủ tuổi nhưng suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên |
| Cha đẻ, mẹ đẻ; cha đẻ, mẹ đẻ của vợ/chồng; thành viên khác trong gia đình mà người mất có nghĩa vụ nuôi dưỡng | Đủ tuổi nghỉ hưu; hoặc chưa đủ tuổi nhưng suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên |
Điểm mới của Luật BHXH 2024: điều kiện tuổi của thân nhân được thống nhất theo tuổi nghỉ hưu trong Bộ luật Lao động 2019 — vợ từ đủ 55 tuổi, chồng từ đủ 60 tuổi theo luật cũ nay đã nâng theo lộ trình (năm 2026 là nữ 57 tuổi, nam 61 tuổi 6 tháng).
Ai không được hưởng tuất hằng tháng (khoản 3 Điều 86): thân nhân thuộc nhóm vợ/chồng, cha mẹ, thành viên gia đình (không áp dụng với con chưa đủ 18 tuổi) sẽ không được hưởng tuất hằng tháng nếu đang hưởng tiền lương và tham gia BHXH bắt buộc, hoặc đang hưởng lương hưu, trợ cấp mất sức lao động hằng tháng, trợ cấp hằng tháng mà mức hưởng bằng hoặc cao hơn mức tham chiếu. Nói cách khác, tuất hằng tháng dành cho thân nhân không còn thu nhập chính. Kết quả giám định mức suy giảm khả năng lao động để hưởng trợ cấp tuất hằng tháng phải được xác định chậm nhất 06 tháng kể từ ngày người tham gia chết (khoản 4 Điều 86).
3.3. Mức tuất hằng tháng và thời điểm hưởng (Điều 87)
Mỗi thân nhân đủ điều kiện được nhận 50% mức tham chiếu = 1.265.000 đồng/tháng; trường hợp thân nhân không có người trực tiếp nuôi dưỡng (ví dụ trẻ mồ côi cả cha lẫn mẹ) thì mức hưởng bằng 70% mức tham chiếu = 1.771.000 đồng/tháng. Số thân nhân được hưởng tối đa 04 người cho một người chết; trường hợp có từ 02 người chết trở lên thì thân nhân được hưởng 02 lần mức trên. Thời điểm hưởng tính từ ngày đầu tiên của tháng liền kề sau tháng mà người tham gia chết; con được sinh sau khi cha chết thì thời điểm hưởng tính từ tháng con được sinh.
Ví dụ: ông C đóng BHXH bắt buộc 18 năm, không may qua đời tháng 11/2026, để lại vợ 58 tuổi và 2 con 10 tuổi, 14 tuổi. Cả 3 người đều đủ điều kiện hưởng tuất hằng tháng: vợ đủ tuổi nghỉ hưu (58 tuổi, trên 57 tuổi), 2 con chưa đủ 18 tuổi. Mỗi người 1.265.000 đồng/tháng, tổng cộng gia đình nhận 3.795.000 đồng/tháng từ tháng 12/2026 — cộng thêm trợ cấp mai táng 25.300.000 đồng trả một lần cho người lo mai táng.
4. Trợ cấp tuất một lần: khi nào được hưởng, cách tính tiền
4.1. Khi nào thân nhân được hưởng tuất một lần? (Điều 88)
Thân nhân được xét hưởng trợ cấp tuất một lần khi người mất là người đang tham gia BHXH hoặc đang bảo lưu thời gian đóng BHXH, người đang hưởng/tạm dừng hưởng lương hưu, hoặc người đang hưởng/tạm dừng hưởng trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp hằng tháng đã nghỉ việc — và thuộc một trong các trường hợp: người mất không đủ điều kiện hưởng tuất hằng tháng (ví dụ đóng BHXH bắt buộc dưới 15 năm); người mất thuộc diện hưởng tuất hằng tháng nhưng không có thân nhân đủ điều kiện hưởng; thân nhân thuộc diện hưởng tuất hằng tháng nhưng có nguyện vọng nhận tuất một lần thay thế; trường hợp không có thân nhân thì trợ cấp tuất một lần được thực hiện theo quy định của pháp luật về thừa kế.
Điểm mới của Luật BHXH 2024: thân nhân đủ điều kiện hưởng tuất hằng tháng được lựa chọn hưởng tuất một lần nếu thấy có lợi hơn, nhưng sau khi cơ quan BHXH đã giải quyết theo hình thức đã chọn thì không được chuyển đổi sang hình thức còn lại — khác với Luật BHXH 2014 trước đây còn cho phép chuyển đổi. Vì vậy gia đình cần tính kỹ cả hai phương án trước khi chọn (xem mục 4.3).
4.2. Cách tính trợ cấp tuất một lần (Điều 89)
Đối với thân nhân của người đang tham gia BHXH hoặc đang bảo lưu: mỗi năm đóng BHXH trước năm 2014 được tính bằng 1,5 tháng mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng BHXH; mỗi năm đóng BHXH từ năm 2014 trở đi được tính bằng 2 tháng mức bình quân; mức hưởng tối thiểu bằng 3 tháng mức bình quân (tính đến thời điểm dừng đóng, theo Điều 72 Luật BHXH 2024). Thời gian đóng trước năm 2014 có tháng lẻ thì những tháng lẻ đó được chuyển sang giai đoạn đóng từ năm 2014 trở đi.
Đối với thân nhân của người đang hưởng lương hưu: chết trong 02 tháng đầu hưởng lương hưu thì bằng 48 tháng lương hưu của tháng đang hưởng; chết từ tháng thứ ba trở đi thì cứ mỗi tháng mức trợ cấp giảm 0,5 tháng lương hưu so với mức 48 tháng, nhưng không thấp hơn 03 tháng lương hưu của tháng đang hưởng. Đối với thân nhân của người đang hưởng trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp hằng tháng đã nghỉ việc và đã hưởng BHXH một lần trước khi chết: bằng 03 tháng trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp hằng tháng của tháng đang hưởng.
Ví dụ 1 — Người lao động đang làm việc, đóng 12 năm. Anh D đóng BHXH bắt buộc 12 năm (toàn bộ từ năm 2014 trở đi), mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng BHXH là 10.000.000 đồng/tháng, không may qua đời. Vì chưa đủ 15 năm nên thân nhân hưởng tuất một lần: 12 năm × 2 tháng × 10.000.000 = 240.000.000 đồng; cộng trợ cấp mai táng 25.300.000 đồng, gia đình nhận tổng cộng 265.300.000 đồng. (Anh D thiếu 3 năm mới đủ 15 năm nên không thể đóng bù — chỉ được bù tối đa 6 tháng.)
Ví dụ 2 — Người đang hưởng lương hưu. Bà E hưởng lương hưu 6.000.000 đồng/tháng, qua đời sau khi đã hưởng lương hưu được 10 tháng. Trợ cấp tuất một lần = 48 tháng − 0,5 tháng × (10 − 2) tháng = 44 tháng × 6.000.000 = 264.000.000 đồng; cộng trợ cấp mai táng 25.300.000 đồng, gia đình nhận tổng cộng 289.300.000 đồng. Càng hưởng lương hưu lâu thì tuất một lần càng giảm — nhưng không bao giờ thấp hơn 3 tháng lương hưu đang hưởng.

4.3. Tuất hằng tháng hay tuất một lần — chọn phương án nào?
| Tiêu chí | Tuất hằng tháng | Tuất một lần |
|---|---|---|
| Điều kiện người mất | Đủ 15 năm BHXH bắt buộc trở lên (hoặc diện đặc biệt) | Không yêu cầu đủ 15 năm |
| Cách nhận | Trả đều hằng tháng, lâu dài | Nhận một cục ngay sau khi giải quyết |
| Tổng số tiền | Không giới hạn tổng — hưởng càng lâu càng nhiều | Tính theo năm đóng, có mức tối thiểu 3 tháng |
| Phù hợp với | Gia đình có con nhỏ, cha mẹ già không còn thu nhập | Gia đình cần ngay một khoản lớn để ổn định cuộc sống |
| Được đổi ý sau khi chọn không? | Không — đã giải quyết theo hình thức đã chọn thì không chuyển đổi | Không |
Cách tính nhanh để so sánh: lấy số tiền tuất một lần chia cho 1.265.000 đồng/tháng (mức tuất hằng tháng mỗi thân nhân) sẽ ra số tháng hòa vốn. Ví dụ: tuất một lần 240.000.000 đồng, nếu gia đình có 2 thân nhân đủ điều kiện hưởng tuất hằng tháng thì mỗi tháng nhận 2.530.000 đồng — sau khoảng 95 tháng (gần 8 năm) thì tổng tiền tuất hằng tháng vượt số tiền một lần.
Người thân còn lại đã có BHYT chưa? Khi người trụ cột qua đời, BHYT của người đó chấm dứt — nhưng người thân ở lại vẫn cần được bảo vệ y tế, nhất là cha mẹ già và con nhỏ. muabhyt.vn hỗ trợ đăng ký BHYT hộ gia đình online, được giảm trừ khi cả hộ cùng tham gia — đăng ký ngay tại muabhyt.vn/dang-ky-bhyt. Cha mẹ ở quê có thể nhờ con đăng ký từ xa, xem hướng dẫn mua BHYT cho cha mẹ ở quê của muabhyt.vn.
5. BHXH tự nguyện: chỉ có tuất một lần, không có tuất hằng tháng
Người chỉ tham gia BHXH tự nguyện khi qua đời, thân nhân được hưởng chế độ tử tuất theo Điều 109 và Điều 110 Luật BHXH 2024 — nhưng chỉ có trợ cấp tuất một lần, không có trợ cấp tuất hằng tháng, dù người mất có đóng tự nguyện bao nhiêu năm đi nữa. Đây là điểm khác biệt lớn nhất giữa BHXH bắt buộc và BHXH tự nguyện trong chế độ tử tuất.
Trợ cấp mai táng (Điều 109): người đóng BHXH tự nguyện từ đủ 60 tháng trở lên, hoặc người đang hưởng/tạm dừng hưởng lương hưu từ BHXH tự nguyện, khi chết thì người lo mai táng được nhận 25.300.000 đồng (10 lần mức tham chiếu).
Trợ cấp tuất một lần (Điều 110): người đang tham gia BHXH tự nguyện, đang bảo lưu thời gian đóng, hoặc đang hưởng/tạm dừng hưởng lương hưu khi chết thì thân nhân được hưởng tuất một lần: mỗi năm đóng trước năm 2014 bằng 1,5 lần mức bình quân thu nhập làm căn cứ đóng BHXH; mỗi năm đóng từ năm 2014 trở đi bằng 02 lần mức bình quân; người có thời gian đóng chưa đủ 60 tháng thì mức hưởng bằng số tiền đã đóng; người vừa có thời gian đóng BHXH bắt buộc vừa có thời gian đóng BHXH tự nguyện thì mức hưởng tối thiểu bằng 03 lần mức bình quân tiền lương và thu nhập làm căn cứ đóng BHXH; người đang hưởng lương hưu chết thì tính như BHXH bắt buộc — 48 tháng lương hưu nếu chết trong 2 tháng đầu, giảm 0,5 tháng/tháng từ tháng thứ ba, tối thiểu 3 tháng.
Ví dụ: chị F đóng BHXH tự nguyện 4 năm (48 tháng), thu nhập làm căn cứ đóng là 5.000.000 đồng/tháng, mức đóng 22% là 1.100.000 đồng/tháng. Chị F không may qua đời khi chưa đủ 60 tháng đóng nên thân nhân không được hưởng trợ cấp mai táng; trợ cấp tuất một lần bằng số tiền chị đã đóng: 48 tháng × 1.100.000 = 52.800.000 đồng. Nếu chị F đóng đủ 60 tháng trở lên, gia đình sẽ được thêm 25.300.000 đồng tiền mai táng. Ranh giới 60 tháng này là lý do người đóng tự nguyện nên cố gắng duy trì đóng đủ 5 năm, đừng để đứt quãng rồi bỏ ngang.
Vừa bắt buộc vừa tự nguyện (Điều 111): người vừa có thời gian đóng BHXH bắt buộc vừa có thời gian đóng BHXH tự nguyện thì có từ đủ 15 năm đóng BHXH bắt buộc trở lên được hưởng trợ cấp tuất hằng tháng theo chính sách BHXH bắt buộc; có từ đủ 12 tháng đóng BHXH bắt buộc trở lên được hưởng trợ cấp mai táng theo chính sách BHXH bắt buộc. Chi tiết về cách cộng nối thời gian đóng đã có tại bài bảo lưu và cộng nối thời gian đóng BHXH khi chuyển việc.
6. Hồ sơ và thủ tục: hạn nộp chỉ 90 ngày, giải quyết trong 10 ngày làm việc
6.1. Hồ sơ đề nghị hưởng chế độ tử tuất (Điều 90, Điều 112)
Đối với thân nhân của người đang tham gia BHXH hoặc đang bảo lưu thời gian đóng:
- Sổ bảo hiểm xã hội;
- Bản sao giấy chứng tử hoặc trích lục khai tử hoặc bản sao giấy báo tử hoặc bản sao quyết định của Tòa án tuyên bố là đã chết;
- Tờ khai của thân nhân (Mẫu 09-HSB ban hành kèm theo Quyết định 2222/QĐ-BHXH năm 2025);
- Bản chính hoặc bản sao biên bản điều tra tai nạn lao động (nếu chết do tai nạn lao động); bản sao bệnh án điều trị bệnh nghề nghiệp (nếu chết do bệnh nghề nghiệp);
- Biên bản giám định mức suy giảm khả năng lao động của Hội đồng giám định y khoa (nếu thân nhân bị suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên).
Đối với thân nhân của người đang hưởng lương hưu hoặc trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp hằng tháng đã nghỉ việc: hồ sơ gồm giấy chứng tử (hoặc giấy tờ tương đương), tờ khai của thân nhân và biên bản giám định (nếu có thân nhân suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên) — không cần sổ BHXH. Đối với trường hợp chỉ hưởng trợ cấp mai táng: sổ BHXH (trừ trường hợp người đang hưởng lương hưu, trợ cấp hằng tháng), bản sao giấy chứng tử (hoặc giấy tờ tương đương) và tờ khai của tổ chức, cá nhân lo mai táng.
6.2. Nộp hồ sơ ở đâu, trong bao lâu? (Điều 91)
Trong thời hạn 90 ngày kể từ ngày người tham gia qua đời, thân nhân hoặc người lo mai táng nộp hồ sơ. Người lao động đang tham gia BHXH bắt buộc chết thì nộp hồ sơ cho người sử dụng lao động; người đang bảo lưu thời gian đóng, người đang hưởng lương hưu hoặc trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp hằng tháng chết thì nộp thẳng cho cơ quan BHXH nơi cư trú. Người sử dụng lao động có trách nhiệm nộp hồ sơ cho cơ quan BHXH trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày nhận đủ hồ sơ từ thân nhân. Cơ quan BHXH giải quyết trong thời hạn 10 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ; trường hợp không giải quyết thì phải trả lời bằng văn bản và nêu rõ lý do.
Nộp hồ sơ quá hạn 90 ngày thì phải giải trình bằng văn bản và gửi cho cơ quan BHXH khi nộp hồ sơ (Điều 92). Nộp muộn không đồng nghĩa với mất quyền — nhưng phải có lý do chính đáng bằng văn bản. Gia đình không nên để quá hạn: nộp càng sớm thì tiền về càng sớm, tránh rắc rối khi phải giải trình, bổ sung giấy tờ sau nhiều tháng.
Trước khi nộp hồ sơ, gia đình nên tra cứu lại quá trình đóng BHXH của người đã mất trên ứng dụng VssID để biết chính xác số năm đã đóng — con số này quyết định gia đình được hưởng tuất hằng tháng hay chỉ tuất một lần. Cách tra cứu chi tiết đã có tại bài đóng BHXH tự nguyện bao nhiêu năm thì được hưởng lương hưu và hướng dẫn tra cứu giá trị sử dụng thẻ BHYT bằng CCCD của muabhyt.vn.
7. Câu hỏi thường gặp
Đóng BHXH tự nguyện chưa đủ 5 năm thì người thân có được tiền mai táng không?
Không. Người đóng BHXH tự nguyện phải có thời gian đóng từ đủ 60 tháng (5 năm) trở lên thì người lo mai táng mới được nhận 25.300.000 đồng (khoản 1 Điều 109). Chưa đủ 60 tháng, thân nhân chỉ được hưởng trợ cấp tuất một lần bằng đúng số tiền người mất đã đóng (điểm c khoản 2 Điều 110) — như ví dụ chị F ở mục 5, gia đình nhận lại 52.800.000 đồng tiền đã đóng mà không có thêm tiền mai táng.
Người đang hưởng lương hưu chết thì gia đình được nhận những khoản nào?
Được nhận cả hai khoản: trợ cấp mai táng 25.300.000 đồng (người hưởng lương hưu thuộc diện hưởng mai táng theo điểm c khoản 1 Điều 85) và trợ cấp tuất một lần tính theo thời gian đã hưởng lương hưu — 48 tháng lương hưu nếu chết trong 2 tháng đầu, giảm dần 0,5 tháng/tháng từ tháng thứ ba, tối thiểu 3 tháng (khoản 2 Điều 89). Ngoài ra thân nhân đủ điều kiện còn được xét hưởng tuất hằng tháng (người đang hưởng lương hưu thuộc trường hợp tại điểm b khoản 1 Điều 86). Người đang hưởng lương hưu cũng được quỹ BHXH đóng BHYT với mức hưởng khám chữa bệnh 95% — chi tiết đã có tại bài về hưu có được cấp thẻ BHYT miễn phí không.
Con đã đủ 18 tuổi còn được hưởng tuất hằng tháng không?
Được, nếu con bị suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên (điểm b khoản 2 Điều 86) — không giới hạn tuổi. Con đã đủ 18 tuổi, khỏe mạnh bình thường và đang đi làm thì không thuộc diện hưởng tuất hằng tháng; kết quả giám định suy giảm khả năng lao động phải được xác định chậm nhất 6 tháng kể từ ngày người tham gia chết.
Nộp hồ sơ tử tuất muộn quá 90 ngày có còn được giải quyết không?
Còn, nhưng phải có văn bản giải trình lý do nộp muộn gửi kèm hồ sơ (khoản 1 Điều 92 Luật BHXH 2024). Cơ quan BHXH vẫn giải quyết nếu hồ sơ đủ điều kiện — thời hạn 90 ngày là hạn nộp hồ sơ theo quy định, không phải hạn mất quyền. Tuy vậy, gia đình không nên để quá hạn: nộp càng sớm thì tiền về càng sớm, và tránh rắc rối khi phải giải trình, bổ sung giấy tờ sau nhiều tháng.
Kết luận
Chế độ tử tuất là tấm lưới an sinh cuối cùng mà người tham gia BHXH để lại cho gia đình — và giá trị của tấm lưới này phụ thuộc trực tiếp vào thời gian đã đóng. Hãy nhớ ba con số cốt lõi của chế độ tử tuất 2026: trợ cấp mai táng 25.300.000 đồng (10 lần mức tham chiếu), tuất hằng tháng 1.265.000 đồng/tháng mỗi thân nhân (70% là 1.771.000 đồng nếu không có người trực tiếp nuôi dưỡng), và ngưỡng 15 năm BHXH bắt buộc để thân nhân được hưởng tuất hằng tháng — thiếu tối đa 6 tháng thì đóng bù một lần với mức 22% lương làm căn cứ đóng.
Với người đang đóng BHXH tự nguyện, hai mốc cần ghi nhớ là 60 tháng để có trợ cấp mai táng và thực tế là tự nguyện không có tuất hằng tháng — đừng để gia đình mất thêm quyền lợi chỉ vì đứt quãng đóng vài tháng cuối. Và khi không may có người thân qua đời, gia đình cần nộp hồ sơ trong 90 ngày, chuẩn bị đủ giấy chứng tử, sổ BHXH và tờ khai thân nhân (Mẫu 09-HSB) để cơ quan BHXH giải quyết trong 10 ngày làm việc.
Đội ngũ dichvubhxh.vn hỗ trợ rà soát điều kiện hưởng chế độ tử tuất, tính thử số tiền tuất một lần và tuất hằng tháng, chuẩn bị hồ sơ trong hạn 90 ngày — cùng hệ sinh thái với muabhyt.vn, dịch vụ đăng ký BHYT online.Xem gói dịch vụ & đăng ký ngay Đăng ký BHYT cho người thân tại muabhyt.vn
Căn cứ pháp lý chính: Điều 84, 85, 86, 87, 88, 89, 90, 91, 92, 108, 109, 110, 111, 112 Luật BHXH 2024 (Luật số 41/2024/QH15; Văn bản hợp nhất 19/VBHN-VPQH 2026); khoản 2 Điều 169 Bộ luật Lao động 2019; Nghị định 161/2026/NĐ-CP (mức tham chiếu 2.530.000 đồng từ ngày 01/7/2026); Nghị định 157/2025/NĐ-CP; Thông tư 12/2025/TT-BNV; Quyết định 2222/QĐ-BHXH năm 2025.

