Mở đầu
Câu trả lời ngắn: có. Người lao động nước ngoài đã đóng BHXH bắt buộc tại Việt Nam, khi kết thúc hợp đồng và rời Việt Nam, được hưởng BHXH một lần cho toàn bộ thời gian đã đóng — và khác với lao động Việt Nam, họ không phải chờ 12 tháng sau khi nghỉ việc mới được nộp hồ sơ. Theo Nghị định 143/2018/NĐ-CP, người lao động nước ngoài nộp hồ sơ trong vòng 10 ngày kể từ ngày chấm dứt hợp đồng lao động hoặc giấy phép lao động hết hạn (tùy điều kiện nào đến trước), nếu không tiếp tục làm việc và không được gia hạn giấy phép.
Bài viết này nối tiếp bài viết về việc người nước ngoài làm việc tại Việt Nam có phải đóng BHXH bắt buộc không trên trang này: nếu bạn đã thuộc diện đóng (có giấy phép lao động và hợp đồng từ đủ 12 tháng), thì đây là toàn bộ quy trình lấy lại số tiền đó khi rời đi — điều kiện, hồ sơ, cách tính tiền, và cách ủy quyền cho người ở lại nhận thay khi bạn đã ra nước ngoài.
1. Ai được hưởng BHXH một lần khi rời Việt Nam?
Nghị định 143/2018/NĐ-CP quy định 4 trường hợp người lao động nước ngoài được hưởng BHXH một lần:
- Đủ tuổi nghỉ hưu nhưng thời gian đóng BHXH chưa đủ 15 năm. Năm 2026, tuổi nghỉ hưu theo lộ trình là nam 61 tuổi 6 tháng, nữ 57 tuổi. Một chuyên gia 62 tuổi làm việc tại Việt Nam 5 năm rồi về nước thuộc trường hợp này.
- Mắc bệnh nguy hiểm đến tính mạng theo quy định của Bộ Y tế, như ung thư, bại liệt, xơ gan cổ chướng, phong, lao nặng, HIV đã chuyển sang giai đoạn AIDS, hoặc bệnh khác có mức suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên mà không tự phục vụ được.
- Đủ điều kiện hưởng lương hưu nhưng không còn cư trú tại Việt Nam. Đây là trường hợp phổ biến nhất: người lao động đã đóng đủ 15 năm trở lên, đủ tuổi hưu, nhưng đã rời Việt Nam và không còn cư trú tại đây thì được nhận một lần thay vì nhận lương hưu hằng tháng.
- Hợp đồng lao động chấm dứt, hoặc giấy phép lao động, chứng chỉ hành nghề, giấy phép hành nghề hết hạn mà không được gia hạn. Đây cũng là trường hợp phổ biến thứ hai: kết thúc hợp đồng, không ký tiếp, không gia hạn giấy phép, rời Việt Nam — được hưởng BHXH một lần cho toàn bộ thời gian đã đóng.
Lưu ý quan trọng về đối tượng: chỉ người lao động nước ngoài đã thuộc diện đóng BHXH bắt buộc mới có tiền để rút. Người làm việc dưới 12 tháng, người thuộc diện di chuyển nội bộ doanh nghiệp, hay người đã đủ tuổi hưu khi ký hợp đồng thì không thuộc diện đóng — và do đó không có khoản BHXH một lần nào để nhận. Nếu chưa chắc mình có thuộc diện hay không, hãy đối chiếu lại bài kiểm tra 2 điều kiện (giấy phép lao động + hợp đồng từ đủ 12 tháng) trong bài viết về người nước ngoài đóng BHXH bắt buộc trên trang này.
Một điểm khác biệt nữa so với lao động Việt Nam: từ 01/7/2025, Luật BHXH 2024 siết điều kiện hưởng BHXH một lần của người mới tham gia (chỉ các trường hợp đặc biệt mới được hưởng ngay, còn lại phải chờ đủ 12 tháng sau khi nghỉ việc và không tham gia BHXH). Quy định này không áp dụng theo cách đó cho lao động nước ngoài rời Việt Nam — thủ tục của họ vẫn theo Nghị định 143/2018/NĐ-CP: nộp hồ sơ trong 10 ngày sau khi hợp đồng chấm dứt hoặc giấy phép hết hạn, không có thời gian chờ 12 tháng. Đừng để ai tư vấn nhầm rằng bạn phải chờ một năm mới được rút.
2. Cách tính tiền: 2 tháng lương bình quân cho mỗi năm đóng
Vì quỹ hưu trí – tử tuất cho lao động nước ngoài chỉ bắt đầu đóng từ 01/01/2022 (trước đó chỉ đóng ốm đau – thai sản và tai nạn lao động), toàn bộ thời gian đóng của lao động nước ngoài đều rơi vào giai đoạn từ năm 2014 trở đi. Công thức vì vậy rất gọn:
Mức hưởng BHXH một lần = số năm đóng BHXH × 2 tháng × mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH
Trong đó:
- Số năm đóng: tính theo thời gian đã đóng BHXH bắt buộc (quỹ hưu trí – tử tuất). Thời gian lẻ được quy đổi theo quy tắc chung: từ 1 đến 6 tháng tính là nửa năm, từ 7 đến 11 tháng tính là 1 năm.
- Mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH: bình quân các mức tiền lương tháng đã đóng, sau khi đã điều chỉnh theo hệ số trượt giá (chỉ số giá tiêu dùng) của từng năm. Nghĩa là lương đóng năm 2022 sẽ được nhân với hệ số điều chỉnh trước khi tính bình quân — Số tiền thực nhận vì vậy thường cao hơn phép tính nhẩm bằng lương danh nghĩa ban đầu.
- Trần đóng: tiền lương làm căn cứ đóng tối đa bằng 20 lần mức tham chiếu. Từ 01/7/2026, mức tham chiếu là 2.530.000 đồng (Nghị định 161/2026/NĐ-CP) nên trần đóng là 50.600.000 đồng/tháng. Lương hợp đồng cao hơn trần thì phần vượt trần không tính đóng, và cũng không tính vào mức bình quân.
Ví dụ minh họa: chị Maria, chuyên gia Philippines, làm việc tại Việt Nam từ tháng 01/2022 đến tháng 12/2025 — đúng 4 năm đóng BHXH, mức bình quân tiền lương tháng đóng sau điều chỉnh là 30.000.000 đồng. Số tiền BHXH một lần của chị là: 4 năm × 2 tháng × 30.000.000 đồng = 240.000.000 đồng.
Một ví dụ khác có thời gian lẻ: anh David đóng 3 năm 8 tháng, mức bình quân sau điều chỉnh là 45.000.000 đồng. Thời gian lẻ 8 tháng được tính tròn thành 1 năm, tổng thời gian tính hưởng là 4 năm → 4 × 2 × 45.000.000 đồng = 360.000.000 đồng.
Hai ví dụ trên chỉ mang tính minh họa với mức bình quân giả định. Số tiền thực tế do cơ quan BHXH tính trên bảng quá trình đóng của chính bạn, sau khi điều chỉnh trượt giá từng năm. Trước khi nộp hồ sơ, hãy tự tra cứu toàn bộ quá trình đóng BHXH online theo hướng dẫn của muabhyt.vn để đối chiếu từng tháng đóng, phát hiện tháng thiếu hoặc sai mức đóng mà còn kịp yêu cầu doanh nghiệp và cơ quan BHXH điều chỉnh: https://muabhyt.vn/huong-dan/cach-tra-cuu-qua-trinh-dong-bhxh-online
3. Hồ sơ cần chuẩn bị — và 3 việc phải làm trước ngày bay
Hồ sơ hưởng BHXH một lần
Theo quy định chung về giải quyết chế độ BHXH (áp dụng cho lao động nước ngoài theo Nghị định 143/2018/NĐ-CP), hồ sơ gồm:
- Sổ BHXH (bản chính, đã được chốt đến thời điểm nghỉ việc).
- Đơn đề nghị hưởng BHXH một lần — Mẫu 14-HSB.
- Hộ chiếu (bản sao có đối chiếu bản chính) và các giấy tờ chứng minh thuộc trường hợp được hưởng: quyết định chấm dứt hợp đồng lao động, hoặc giấy tờ chứng minh giấy phép lao động, chứng chỉ hành nghề đã hết hạn mà không được gia hạn, hoặc giấy tờ chứng minh không còn cư trú tại Việt Nam.
- Trường hợp bệnh nguy hiểm đến tính mạng: thêm bản sao hoặc tóm tắt hồ sơ bệnh án thể hiện tình trạng không tự phục vụ được, hoặc biên bản giám định mức suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên.
- Trường hợp ủy quyền (xem mục 4): giấy ủy quyền hợp lệ của người được ủy quyền.
Giấy tờ do cơ quan nước ngoài cấp phải được dịch sang tiếng Việt và chứng thực theo quy định của pháp luật Việt Nam.
3 việc phải làm trước ngày bay
Thứ nhất, yêu cầu doanh nghiệp chốt sổ đúng hạn. Doanh nghiệp phải chốt sổ trong 14 ngày làm việc kể từ ngày chấm dứt hợp đồng, tối đa 30 ngày trong các trường hợp đặc biệt (Điều 48 Bộ luật Lao động 2019). Với người sắp rời Việt Nam, chốt sổ chậm đồng nghĩa với hồ sơ hưởng BHXH một lần bị chậm theo — hãy yêu cầu chốt sổ ngay khi kết thúc hợp đồng, đừng để đến sát ngày bay mới xử lý. Cách kiểm tra công ty đã chốt sổ và có nợ BHXH hay không, xem hướng dẫn kiểm tra công ty nợ BHXH trên VssID của muabhyt.vn: https://muabhyt.vn/huong-dan/cach-kiem-tra-cong-ty-no-bhxh-tren-vssid-va-cach-chot-so
Thứ hai, tự đối chiếu quá trình đóng trên VssID. Kiểm tra từng tháng đóng, mức đóng, và thời gian đóng có khớp với hợp đồng và bảng lương hay không. Tháng nào doanh nghiệp nợ BHXH thì thời gian đó chưa được xác nhận — cơ quan BHXH chỉ chốt đến thời điểm doanh nghiệp đã đóng đủ. Phát hiện sớm thì còn kịp yêu cầu doanh nghiệp đóng bù trước khi bạn rời đi. Cách đọc bảng quá trình đóng để tự tính tiền BHXH một lần và lương hưu, xem hướng dẫn đọc hiểu bảng quá trình đóng VssID của muabhyt.vn: https://muabhyt.vn/huong-dan/doc-hieu-bang-qua-trinh-dong-bhxh-vssid-tu-tinh-bhxh-1-lan-luong-huu
Thứ ba, quyết định nộp trực tiếp hay ủy quyền. Nếu còn ở Việt Nam đủ lâu để nhận kết quả (tối đa 5 ngày làm việc kể từ khi nộp đủ hồ sơ), nộp trực tiếp là đơn giản nhất. Nếu đã có vé bay sát ngày hoặc đã ra nước ngoài, hãy làm giấy ủy quyền trước khi đi (xem mục 4) — đừng để đến khi đã ở nước ngoài mới loay hoay với thủ tục hợp pháp hóa giấy tờ.

4. Đã rời Việt Nam rồi: ủy quyền cho người ở lại nhận thay
Đây là tình huống thực tế của rất nhiều lao động nước ngoài: hợp đồng kết thúc, đã bay về nước, mới phát hiện chưa làm thủ tục hưởng BHXH một lần — hoặc làm rồi nhưng cần người nhận tiền thay. Tin tốt là ủy quyền được.
Người được ủy quyền là ai? Bất kỳ người nào bạn tin cậy đang ở Việt Nam — đồng nghiệp cũ, bạn bè, người thân, hoặc đơn vị dịch vụ được bạn ủy quyền hợp pháp. Pháp luật không giới hạn người được ủy quyền phải là người thân.
Giấy ủy quyền cần những gì? Giấy ủy quyền nhận BHXH một lần theo Mẫu 13-HSB, trong đó ghi rõ: thông tin người ủy quyền và người được ủy quyền, nội dung ủy quyền (nộp hồ sơ và nhận tiền BHXH một lần thay), thời hạn ủy quyền. Giấy ủy quyền phải được chứng thực theo quy định — nếu lập tại Việt Nam thì chứng thực tại UBND cấp xã hoặc phòng công chứng; nếu lập ở nước ngoài thì cần hợp pháp hóa lãnh sự và dịch thuật công chứng sang tiếng Việt trước khi gửi về Việt Nam.
Người được ủy quyền mang theo những gì khi nộp hồ sơ? Sổ BHXH của bạn, đơn 14-HSB (bạn ký trước khi đi, hoặc người được ủy quyền ký thay trong phạm vi ủy quyền), giấy ủy quyền bản chính, giấy tờ tùy thân của người được ủy quyền, và các giấy tờ chứng minh bạn thuộc trường hợp được hưởng. Khi nhận tiền, người được ủy quyền nhận vào tài khoản ngân hàng đã đăng ký với cơ quan BHXH — vì vậy trước khi rời Việt Nam, hãy thống nhất rõ tiền sẽ chuyển vào tài khoản nào: tài khoản Việt Nam của bạn còn duy trì, hay tài khoản của người được ủy quyền (nếu cơ quan BHXH chấp nhận phương án này).
Mẹo thực tế: làm giấy ủy quyền trước khi bay, ngay cả khi bạn dự định tự nộp hồ sơ. Chi phí làm một giấy ủy quyền là không đáng kể, nhưng nó là phương án dự phòng nếu chuyến bay bị dời, hồ sơ bị yêu cầu bổ sung sau khi bạn đã đi, hoặc cơ quan BHXH hẹn trả kết quả sau ngày bạn rời Việt Nam. Một giấy ủy quyền làm sẵn có thể cứu cả một khoản tiền hàng trăm triệu đồng khỏi cảnh chờ đợi vô thời hạn.
Bạn là người nước ngoài sắp rời Việt Nam, hoặc doanh nghiệp có lao động nước ngoài sắp kết thúc hợp đồng? Đội ngũ dichvubhxh.vn hỗ trợ rà soát quá trình đóng trên VssID, đối chiếu sổ đã chốt, tư vấn hồ sơ hưởng BHXH một lần và phương án ủy quyền — xem gói dịch vụ và đăng ký ngay tại: https://dichvubhxh.vn/bieu-phi
5. Thời hạn nộp hồ sơ và thời gian giải quyết
| Bước | Thời hạn |
|---|---|
| Nộp hồ sơ sau khi hợp đồng chấm dứt hoặc giấy phép hết hạn | Trong vòng 10 ngày (nếu không tiếp tục làm việc và không được gia hạn) |
| Cơ quan BHXH giải quyết kể từ khi nhận đủ hồ sơ | Tối đa 5 ngày làm việc |
| Doanh nghiệp chốt sổ sau khi chấm dứt hợp đồng | 14 ngày làm việc, tối đa 30 ngày trong trường hợp đặc biệt |
Con số 10 ngày là điểm dễ bị bỏ lỡ nhất: nhiều người nghĩ rằng cứ rời Việt Nam rồi lúc nào làm thủ tục cũng được, nhưng quy định đặt ra mốc 10 ngày kể từ ngày chấm dứt hợp đồng hoặc giấy phép hết hạn (tùy điều kiện nào đến trước). Nếu bạn đã rời Việt Nam và quá mốc này mà chưa nộp, hãy nộp ngay khi có thể và chuẩn bị giải trình lý do chậm trễ — cơ quan BHXH vẫn có thể tiếp nhận hồ sơ ngoài mốc này trong thực tế, nhưng càng chậm thì rủi ro phát sinh yêu cầu bổ sung giấy tờ càng cao, đặc biệt khi bạn đã ở nước ngoài và mọi giấy tờ đều phải gửi qua lại quốc tế.
Một lưu ý khác: nhận BHXH một lần rồi thì thời gian đóng đó không còn được tính nữa. Nếu sau này bạn quay lại Việt Nam làm việc và đóng BHXH tiếp, thời gian đóng mới được tính từ đầu. Và nếu bạn đủ điều kiện hưởng lương hưu (đủ 15 năm, đủ tuổi) nhưng chọn nhận một lần, bạn sẽ mất quyền nhận lương hưu hằng tháng sau này. Đây là quyết định không thể đảo ngược — với người đóng gần đủ 15 năm, hãy cân nhắc kỹ: lương hưu hằng tháng, dù khởi điểm thấp, là khoản thu nhập suốt đời và được điều chỉnh tăng theo thời gian, trong khi tiền một lần tiêu hết là hết.
6. Những sai lầm thường gặp
Chờ đủ 12 tháng mới nộp hồ sơ. Đây là quy định dành cho lao động Việt Nam theo Luật BHXH 2024, không phải cho lao động nước ngoài rời Việt Nam theo Nghị định 143/2018/NĐ-CP. Chờ 12 tháng chỉ làm bạn lỡ mốc 10 ngày và tự gây khó cho chính mình.
Rời đi khi sổ chưa chốt. Sổ chưa chốt thì hồ sơ không đủ điều kiện giải quyết. Doanh nghiệp nợ BHXH thì cơ quan BHXH chỉ xác nhận đến thời điểm đã đóng — phần nợ phải chờ doanh nghiệp đóng bù mới được tính.
Không làm giấy ủy quyền trước khi bay. Đến khi đã ở nước ngoài, việc lập giấy ủy quyền tốn thêm bước hợp pháp hóa lãnh sự, dịch thuật, gửi chuyển phát quốc tế — vừa chậm vừa tốn kém, trong khi làm sẵn tại Việt Nam chỉ mất một buổi.
Quên rằng mình còn BHYT và các chế độ khác. BHXH một lần chỉ giải quyết quỹ hưu trí – tử tuất. Các chế độ ốm đau, thai sản, tai nạn lao động đã phát sinh trước khi nghỉ việc thì làm hồ sơ riêng, không gộp vào hồ sơ một lần. Thẻ BHYT bắt buộc gắn với hợp đồng lao động sẽ hết hiệu lực khi bạn nghỉ việc — nếu gia đình bạn còn ở Việt Nam, hãy lo BHYT hộ gia đình cho họ trước khi đi, đừng để khoảng trống bảo hiểm y tế.
Tính tiền bằng lương hợp đồng thay vì mức bình quân sau điều chỉnh. Lương hợp đồng cao không đồng nghĩa với mức bình quân cao — mức bình quân chỉ tính trên tiền lương làm căn cứ đóng (tối đa bằng trần đóng), sau điều chỉnh trượt giá từng năm. Tự tính nhẩm bằng lương hợp đồng sẽ cho con số sai lệch đáng kể.
Câu hỏi thường gặp
Người nước ngoài rời Việt Nam có bắt buộc phải rút BHXH một lần không? Không bắt buộc. Bạn có thể bảo lưu thời gian đóng và cộng nối nếu sau này quay lại Việt Nam làm việc và đóng BHXH tiếp. Nhưng với người xác định không quay lại, rút một lần là phương án thực tế nhất — để lâu, hồ sơ càng khó xử lý khi giấy tờ thất lạc và người liên hệ tại Việt Nam thay đổi.
Đóng BHXH chưa đủ 1 năm có được rút một lần không? Được, nếu thuộc một trong 4 trường hợp tại mục 1 (phổ biến nhất là hợp đồng chấm dứt và giấy phép hết hạn không gia hạn). Không có quy định thời gian đóng tối thiểu để hưởng BHXH một lần đối với lao động nước ngoài rời Việt Nam.
Nhận tiền BHXH một lần bằng cách nào khi đã ở nước ngoài? Tiền được chi trả vào tài khoản ngân hàng đã đăng ký với cơ quan BHXH, hoặc qua người được ủy quyền nhận thay. Trước khi rời Việt Nam, hãy xác nhận với cơ quan BHXH phương thức nhận tiền phù hợp với trường hợp của bạn và giữ tài khoản ngân hàng Việt Nam còn hoạt động cho đến khi nhận đủ tiền.
Giấy ủy quyền lập ở nước ngoài có cần hợp pháp hóa lãnh sự không? Có. Giấy tờ do cơ quan nước ngoài cấp hoặc lập ở nước ngoài phải được dịch sang tiếng Việt và chứng thực theo quy định của pháp luật Việt Nam, trong đó có bước hợp pháp hóa lãnh sự đối với giấy ủy quyền lập tại nước ngoài. Vì vậy, làm giấy ủy quyền trước khi bay luôn là phương án rẻ và nhanh hơn nhiều.
Quay lại Việt Nam làm việc sau khi đã rút BHXH một lần thì sao? Thời gian đóng đã hưởng một lần không được tính lại. Bạn bắt đầu đóng mới từ đầu, và nếu muốn hưởng lương hưu thì phải tích lũy lại đủ 15 năm.
Doanh nghiệp không chốt sổ cho lao động nước ngoài thì xử lý ra sao? Doanh nghiệp vi phạm nghĩa vụ chốt sổ bị xử phạt vi phạm hành chính theo Nghị định 283/2026/NĐ-CP (hiệu lực 10/9/2026), đồng thời phải chốt và trả sổ cho người lao động. Người lao động có thể khiếu nại đến cơ quan BHXH hoặc khởi kiện theo quy định của Bộ luật Lao động 2019.
Kết luận
Quy trình rút BHXH một lần cho người nước ngoài rời Việt Nam gói trong 4 bước: chốt sổ đúng hạn → đối chiếu quá trình đóng trên VssID → nộp hồ sơ trong 10 ngày (sổ BHXH + đơn 14-HSB + hộ chiếu và giấy tờ chứng minh) → nhận tiền trong tối đa 5 ngày làm việc. Nếu đã ra nước ngoài, ủy quyền theo Mẫu 13-HSB cho người tin cậy ở Việt Nam là cầu nối hợp pháp để nhận khoản tiền này — tốt nhất là làm sẵn giấy ủy quyền trước ngày bay.
Số tiền BHXH một lần là tiền bạn và doanh nghiệp đã đóng trong nhiều năm làm việc tại Việt Nam — đừng để nó nằm lại trong hệ thống chỉ vì hồ sơ dở dang hay một mốc thời hạn bị bỏ lỡ.
Bạn là người nước ngoài sắp rời Việt Nam và cần rà soát quá trình đóng, chuẩn bị hồ sơ hưởng BHXH một lần, hoặc làm giấy ủy quyền nhận thay? Đội ngũ dichvubhxh.vn hỗ trợ đối chiếu VssID, tư vấn phương án đóng và đăng ký dịch vụ trọn gói — xem gói dịch vụ và đăng ký ngay tại: https://dichvubhxh.vn/bieu-phi
Gia đình bạn còn ở lại Việt Nam? Đăng ký mua BHYT hộ gia đình online tại muabhyt.vn — cùng hệ sinh thái dịch vụ, đăng ký vài phút bằng CCCD để thẻ BHYT của cả nhà luôn có hiệu lực liên tục: https://muabhyt.vn/dang-ky-bhyt

